Không chỉ trong Tiếng Anh, mà trong Tiếng Việt hay bất cứ ngôn ngữ nào cũng vậy. Bạn cần có các kỹ năng giao tiếp và nói chuyện thích hợp để có thể gây được ấn tượng với những người bạn đang nói chuyện. Với Tiếng Việt, có thể chúng ta đã được học và quen từ nhỏ, tuy nhiên trong Tiếng Anh sẽ có những điểm khác biệt nhất định, hoặc có thể giống với Tiếng Việt nhưng chúng ta lại vô tình quên mất nó. Dưới đây là một vài lời khuyên khi bạn nói Tiếng Anh với các tình huống lịch sự và mất lịch sự trong văn hóa người Anh và cộng đồng nói Tiếng Anh nói chung.
1. Please, Thank you, Excuse me, I’m sorry
Đây là những từ/cụm từ rất thường xuyên được sử dụng trong Tiếng Anh, và nếu không dùng nó, có thể bạn sẽ bị đánh giá là mất lịch sự. Vì thế hãy chú ý dùng những cụm từ này trong khi giao tiếp. Có thể bạn nghĩ rằng đôi khi bạn nói quá nhiều lần những từ trên sẽ làm người nghe nhàm chán, nhưng thà bạn nói nhiều câu theo kiểu “khách sáo” như vậy, vẫn hơn việc bạn bỏ qua việc nói nó.
Please: sử dụng bất cứ khi nào bạn muốn ai đó làm gì đó cho bạn, hoặc nếu bạn muốn thứ gì đó từ người khác.
Ví dụ:
Can you tell me where is the post office, please?
Can you pass me that newspaper, please?
Không bao giờ sử dụng câu theo kiểu “bắt buộc” trừ khi bạn đang ra lệnh cho ai đó. Vì thế đừng bao giờ bỏ từ “please” đi để thành “Pass me that newspaper”.
Thank you: Sử dụng bất cứ khi nào ai đó làm gì đó cho bạn dù là nhỏ nhất, hoặc tặng bạn thứ gì đó. Trong Tiếng Việt hoặc văn hóa Việt chúng ta rất ít khi nói cảm ơn, đặc biệt chúng ta có thể nghĩ đó là việc khách sáo. Tuy nhiên, trong văn hóa Anh/Mỹ/Úc… thì việc cảm ơn là điều đương nhiên, và nếu bạn quên nói câu cảm ơn, thì rất có thể họ sẽ cảm thấy “thiếu” thứ gì đó ở chúng ta.
Excuse me: Sử dụng khi bạn muốn báo hiệu rằng bạn đang cần hỏi/yêu cầu/đề nghị/ngắt lời một ai đó.
Ví dụ:
Excuse me, can you tell me where is the post office, please?
Excuse me, is this the right platform for the London train?
I’m sorry: Luôn sử dụng khi bạn làm điều gì đó bất tiện hoặc có lỗi với người khác dù là nhỏ nhất. Ví dụ như vô tình dẫm lên chân người khác, va quẹt nhẹ do đông người… Chỉ với câu ngắn gọn “I’m sorry” thì mọi việc sẽ được cho qua một cách lịch sự và êm xuôi.
Ví dụ:
I’m sorry, but I don’t understand. Is the post office on the left or the right?
Is Mr. Peter in the office?
I’m sorry, he’s out this morning.
2. Luôn hỏi người khác trước khi làm bất cứ gì mà có thể ảnh hưởng tới họ
Người nước ngoài họ rất tôn trọng vấn đề sở hữu cá nhân, cũng như không gian cá nhân. Vì vậy, đôi khi vô tình các hành động “tự nhiên” của chúng ta sẽ làm cho họ nhìn nhận chúng ta với một góc nhìn không được thân thiện và tốt đẹp cho lắm. Các việc đơn giản như khi đến nhà họ phải hỏi trước khi vào, muốn mở cửa sổ cho thoáng cũng nên hỏi họ trước… Dưới đây là một vài ví dụ trong Tiếng Anh.
Ví dụ:
Do you mind if I open the window?
Can I take this chair?
3. Tránh các chủ đề gây tranh cãi khi gặp người mới
Bạn nên tránh nói về các câu chuyện, chủ đề có thể gây tranh cãi với những người bạn mới gặp. Nó có thể làm mất đi hình ảnh thân thiện của bạn. Trừ khi bạn chắc chắn về tính cách hoặc bạn đã thân thuộc với người đó bằng không cách tốt nhất là nên tránh.
4. Luôn giữ cho cuộc nói chuyện được liên tục
Nếu ai đó hỏi bạn một câu hỏi, hãy trả lời nó, đừng giữ im lặng, nếu bạn không hiểu hãy hỏi lại để hiểu câu hỏi. Tránh việc trả lời dùng một từ, hoặc cố gắng nói ít nhất vài từ.
Ví dụ:
Nếu ai đó hỏi bạn:
“Terrible weather, isn’t it?”
Thông thường bạn sẽ trả lời “yes” nếu đồng tình hoặc “no” nếu thấy không đúng. Tuy nhiên, bạn nên tránh điều này, thay vào đó hãy nói đầy đủ hơn kiểu như “Yes, I wish it would stop raining” hoặc “Yes, it wasn’t like this last summer, was it?”
Ngoài ra, do nhiều bạn vốn từ còn ít và nghe năng nghe còn hạn chế nên chúng ta sẽ rơi vào tình trạng “ậm…ừ”. Chúng ta có thể dùng một số “chiến thuật” sử dụng trạng từ phù hợp để cuộc nói chuyện mượt mà hơn. Tuy vậy, chỉ có việc thực hành giao tiếp nhiều mới có thể giúp bạn tiến bộ và tạo tự tin hơn. Hãy cố gắng tự tạo cho mình môi trường rèn luyện băng các cách như: tham gia các câu lạc bộ nói Tiếng Anh, kết bạn với người nước ngoài qua Skype, Facebook và nói chuyện với họ qua cuộc gọi đàm thoại nhiều hơn, xem phim bằng Tiếng Anh không phụ đề… Hy vọng bài này sẽ giúp các bạn tự tin hơn, tiếp tục học tập và thực hành để Tiếng Anh không còn là rào cản với các bạn nữa!
xValley Foundation 